Typisch Thaise traditie: het geestenhuisje

Dit keer schijf ik niet over de bouw van ons eigen huis, die trouwens als een speer gaat, maar over een ander Thais bouwsel: het spirit house (geestenhuisje), oftewel San Phra Phum.

23.01.2016 | 10:36 uur | José Sleegers

Thailandreizigers zullen dit fenomeen zeker kennen, want je ziet ze hier overal.

RITUEEL
Het vervaardigen van een spirit house is een Thais ritueel dat onder andere plaatsvindt als men een nieuw huis bouwt. Op de eigen grond wordt tevens een apart huisje voor de geesten gemaakt. Het achterliggende idee is: als een geest een eigen huis heeft, komt hij niet in het jouwe.

GOED ZORGEN VOOR GEESTEN
Behalve een eigen spirit house krijgen de geesten dagelijks eten, drinken, een versierinkje en wierookstaafjes: er moet goed voor ze gezorgd worden. De Thai gelooft dat dit niet alleen de geesten buiten de deur houdt, maar ook geluk brengt. De locatie van het geestenhuisje wordt bepaald door iemand die gespecialiseerd is in rituelen. Dat kan een Brahmaanse priester zijn of een ander hiervoor opgeleid persoon.

CEREMONIE
De gewenste plek voor het geestenhuisje (gemaakt van beton of hout) is meestal ten noorden van de woning, zeker niet in de schaduw van het huis en niet in de buurt van een toilet, dat brengt ongeluk. Degene die de locatie bepaalt, beslist ook wanneer de ceremonie plaatsvindt, waarbij de geesten in hun nieuwe onderkomen worden uitgenodigd. Dit hangt onder andere af van de stand van de maan en verder is een woensdag of donderdag het meest geschikt. En uiteraard nooit op een datum die als ongeluksdag te boek staat.

GEBOUWD OP PALEN
Als datum en locatie bepaald zijn, wordt er een gat gegraven voor elke paal: 9 in totaal, ieder 12 inches (30,48 cm) lang met een punt aan het einde, waarmee hij de grond ingaat. Ook het soort hout dat hiervoor gebruikt wordt, is van belang. Bamboe staat bijvoorbeeld voor geluk, teak voor rechtvaardigheid, de jackfruit boom voor ondersteuning en weelde.

GEZANG
Tijdens de ceremonie wordt een chantra (bezwering) gezongen, 108 keer, om het hout in te wijden. Ook tijdens het in de grond slaan van de palen wordt er gezongen, totdat alle palen precies even diep staan, klaar om het spirit house erop te zetten. Het bouwwerk bestaat uit 4 delen: een zuil, een plateau, het huisje en een trapje. Het is gebruikelijk dat de eigenaren vooraf goud, zilver of koperen juwelen in de gaten gooien, voor extra weelde. Zodra het huisje staat, kan het ingericht worden waarna de geesten welkom worden geheten met eten, drinken, wierook en bloemen. Dan is de ceremonie voltooid.

INRICHTING
De inrichting doet ieder op zijn eigen manier, al zijn we wel gemene delers: vaak staan er twee huisjes bij elkaar. Met in één daarvan een beeld van Phra Phum, de huisbewakersgeest en in het andere beelden van opa, oma, kinderen, danseressen (ter vermaak), olifanten en paarden. Ervoor zijn offertafels opgesteld, waar rijst, cola, wierook en bloemen op liggen. Elke ochtend vers en bij speciale gelegenheden wat extra’s om de geesten gunstig te stemmen.

GEESTENVRIJ
Duidelijk is dat er heel wat komt kijken bij het bouwen van een spirit house. Wij verlangen naar zo’n huisje in het groot, helemaal klaar, ingericht, eten op tafel, wijntje erbij, muziekje, bosje bloemen. En geestenvrij!